Szukaj - Prace - Top 10 - Dodaj pracę - Cz@t

Budowa komórki
Wersja do wydrukowaniaPraca w zip'ieWyślij na e-mail
Przedmiot: Biologia
dodano: 2002-08-16
autor: Jojo

Błona komórkowa

Skład:
Lipidy: fosfolipidy, sterole, glikolipidy, sfingolipidy, cerebrozydy
Białka:
  1. powierzchniowe: hydrofilne, hydrofobowe
  2. b)integralne

Charakter błony komórkowej:
  • elastyczna
  • półstała
  • dynamiczna
  • selektywna
  • spolaryzowana

Ściana komórkowa

Ściana pierwotna
  1. składniki szkieletowe (40% s.m.)
  2. celuloza – rośliny
  3. ksyloza lub mannoza – niektóre glony
  4. chityna – grzyby
  5. kwas pimelinowy i muraminowy – bakterie i sinice
  6. składniki podłoża (60% s.m.)
  7. pektyny
  8. hemicelulozy
  9. białka
  10. C)woda

Ściana pierwotna ÞŚciana wtórna
  1. inkrustacja (wewnątrz istniejącej ściany)
  2. lignina – drewnienie
  3. CaCO3 i SiO2 - mineralizacja
  4. adkrustacja (na zewnątrz ściany pierwotnej)
  5. polisacharydy
  6. tłuszczowce (kutyna, suberyna(korek), sporopolenina)

Podstawowe składniki budulcowe:
  • celuloza – tworzy mikrofibryle
  • pektyny – amorficzne
  • hemiceluloza
  • lignina

Strukturami odpowiadającymi za tworzenie ściany komórkowej są:
  • Aparaty Golgiego
  • Retikulum gładkie (ERa)

Cytoplazma

Woda – faza rozpraszające
Rozpuszczone bądź zawieszone: białka globularne enzymów, fibrylarne składniki cytoszkieletu, tłuszczowce, kwasy tłuszczowe, nukleoproteidy, aminokwasy, jony Ca, Mg, Na, P

Sol – koagulacja - żel
Żel - peptyzacja – sol

Ruch cytoplazmy:
  1. Rotacyjny – wokół jednej centralnej wodniczki
  2. Cyrkulacyjny – wokół kilku wodniczek
  3. Pulsacyjny – wokół kilku wodniczek w różnych kierunkach

Składniki cytoszkieletu:
  • mikrotubule – wrzeciono kariokinetyczne
  • mikrofilamenty – podporowe (śrdnica10-12 nm); odpowiedzialne za zmianę kształtu (średnica 4-8 nm)
  • filamenty pośrednie

Wakuola (Eucaryota)

Tonoplast – błona wakuolarna

Składniki soku wakuolarnego:
  1. a)nieorganiczne
  2. woda – 90%
  3. jony
  4. związki wytrącone z roztworu (np. kryształy szczawianu wapnia)
  5. b)organiczne
  6. rozpuszczalne kwasy organiczne, aminokwasy, białka (wypełniona białkiem wakuola tworzy ziarno aleuronowe), cukry
  7. metabolity – glikozydy (antocjany, flawony), alkaloidy (morfina, nikotyna, itp.), garbniki

Funkcje:
  • utrzymuje komórki w stanie uwodnienia
  • magazynowanie zbędnych produktów przemiany materii
  • usuwanie nadmiaru wody – wodniczki tętniące
  • trawienie pokarmu – lizosomy wtórne – wodniczki pokarmowe

Retikulum endoplazmatyczne

Skład: białka, lipidy

  • siateczka wewnątrzplazmatyczna szorstka – ERg – połączona z rybosomami
  • siateczka wewnątrzplazmatyczna gładka – ERa – brak rybosomów

ERg – synteza białek
ERa – tłuszcze, sterole

Uczestniczą w przemianach węglowodanów, bierze udział w glikolizie i glikogenezie w wątrobie, przeprowadza unieczynnianie toksyn, resyntetyzuje triglicerydy, w komórkach mięśniowych (siateczka sarkoplazmatyczna) uczestniczy w przekazywaniu bodźców umożliwiających skurcz mikrofibryli.

Aparat Golgiego (Eucaryota) – diktiosomy

  • wydzielanie poza komórkę w postaci egzocytozy
  • synteza polisacharydów
  • synteza mukopolisacharydów
  • sprzęgają węglowodany z proteinami
  • uczestniczą w przekazywaniu substancji w obrębie komórki

Lizosomy i mikrociałka (Eycaryota)

Lizosomy (zwierzęta) = sferosomy (rośliny)

Powstają jako lizosomy pierwotne z aparatów Golgiego lub ERa po połączeniu z fogosomami tworzą lizosomy wtórne. Posiadają wiele uśpionych enzymów hydrolitycznych.

Mikrociałka

Posiadają enzymy z grupy oksydoreduktaz nie wykazujące latencji.
  • peroksysomy (oksydazy L- i D-aminokwasowe)
  • glioksysomy (enzymy b-oksydacji)

Funkcje:
  • biorą udział w przemianach H2O2
  • uczestniczą w fotooddychaniu
  • mogą utleniać substraty
  • umożliwiają mobilizację rezerw tłuszczowych

GERL
Lzosomy + aparat Golgiego + retikulum endoplazmatyczne


Mitochondria (Eucaryota)

  • wydłużone
  • okrągłe

Pomiędzy błoną zewnętrzną a wewnętrzną znajduje się przestrzeń perymitochondrialna.

W środku znajduje się matrix mitochondrialny – roztwór koloidalny zawierający liczne enzymy (m.in. cyklu Krebsa i b-oksydacji), genofor mitochondrialny i aparat translacyjny typu prokariotycznego.


Plastydy (Eucaryota)

Posiadają chlDNA i aparat translacyjny.

  • proplastydy
  • etioplasty (gdy pozbawi się dopływu światła)
  • leukoplasty – funkcja zapasowa – w korzeniach; słabo rozbudowany system błon wewnętrznych; syntetyzują skrobię (amyloplast – wypełniony całkowicie skrobią); na świetle przechodzą w chloroplasty
  • chromoplasty (powstają z proplastydów lub chloroplastów) mają żółtą lub czerwoną barwę, posiadają barwniki karoteinowe
  • chloroplasty (barwne, aktywne) u glonów chromatofory, kształt dwuwypukłej soczewki
  • proteinoplasty (bezbarwne) – ziarna białek zapasowych, pozbawione gran

Posiadają system wewnętrznych błon (lamele lub tylakoidy) zanurzonych w stromie.

Miejsce fosforylacji fotosyntetycznej – kwantosomy.

Skrobia tranzystoryczna – powstaje jako nadmiar cukru (po kondensacji heksoz) po długim okresie wystawiania chloroplastu na promieniowanie świetlne.


Rybosomy

Rybosom składa się z podjednostki mniejszej i większej.

Skład:
  • rRNA
  • białka zasadowe – strukturalne
  • białka kwaśne – enzymatyczne

Rybosomy małe – plastydy, mitochondria, Procaryota (stała sendymentacji Svedberga 50S, 30S, 70S)
Rybosomy duże – Eucaryota (stała sendymentacji Svedberga 60S, 40S, 80S)

Połączenie dwóch podjednostek rybosomalnych – większej i mniejszej – wymaga odpowieniego stężenia jonów Mg2+.


Nukleoplazma

Komórczaki powstają przez:
  • wielokrotne mitozy, którym nie towarzyszą cytokinezy – plazmodia (plecha)
  • fuzję komórek jednojądrowych – syncytia (włókna poprzecznie prążkowane)

Jądro składa się z:
  • otoczki (wewnętrzna błona gładka, zewnętrzna przechodzi w ERg; pory jądrowe)
  • kariolimfy (wodny koloid białkowy, zawiera enzymy m.in. polimerazę DNA i RNA)
  • chromatyny (chromocentry – grudki; chromonemy - nici)
  • jąderka

Ad. Chromatyna – skupienie fibryli chromatynowych
Skład:
  • DNA
  • histony (chromatyna składa się z DNA nawiniętego na oktamery histonowe – tworzące nukleosomy) – blokowanie DNA
  • białka niehistonowe – funkcja regulatorowa i stabilizująca
  • RNA

Upakowanie DNA:
  • superheliks
  • helisa nawinięta na oktamery histonowe
  • fibryla tworzy solenoid
  • solenoid tworzy domeny (spięte niehistonowymi białkami)

Rodzaje DNA:
  • unikalny ® hn mRNA
  • rDNA
  • satDNA

Chromosom:
Ramiona – telomery (unikalny DNA)
Przewężenie pierwotne – centromer (sat DNA)
Przewężenie wtórne (oddziela trabanta – satelitę) – organizator jąderkotwórczy – rDNA
Satelita – (sat DNA)

Chromosomy – rodzaje:
  • metacentryczny
  • submetacentryczny
  • akrocentryczny
  • telocentryczny
Kariokinezy

  1. profaza – chromatyna kondensuje się w chromosomy (w profazie I cyklu mejotyczngo dochodzi do mieszania się informacji genetycznej)
  2. metafaza – chromosomy układane są w środkowej strefie komórki
  3. anafaza – przemieszczanie dwóch grup chromosomów do przeciwległych biegunów komórki
  4. telofaza – w każdym jądrze potomnym odtwarzana jest struktura interfazowa materiału genetycznego – chromosomy dekondensują się


Mitoza
  1. składa się z jednego cyklu podziałowego
  2. zachodzi zwykle w komórkach somatycznych
  3. z jednego jądra pierwotnego powstają dwa jądra potomne
  4. nie zmienia się liczba chromosomów w jądrach potomnych
  5. umożliwia wzrost organizmu przez proliferację komórek

  1. Interfaza – (70-90% czasu całego cyklu mitotycznego) dzieli się na trzy okresy:


  1. okres G1 – rozpoczyna się po telofazie (okres posttelofazowy) – przewaga procesów anabolicznych nad katobolicznymi; wzrost ilości fosfolipidów ze względu na konieczność syntetyzowania plazmolemy; duże zużycie tlenu, wysoka aktywność transkrypcyjna i translacyjna; może przejść w okres G0 lub S
  2. okres S – spada synteza białek konstytutywnych i enzymatycznych, następuje intensywna replikacja DNA (dekondensacja chromatyny) i synteza histonów (cytoplazma)
  3. G2 – (okres preprofazowy) – dzielą się organella samoreplikujące, wzrasta aktywność transkrypcyjna i translacyjna związana z syntezą białek wrzeciona kariokinetycznego (tubulina – może polimeryzować tworząc długie mikrotubule, które rozdzielą chromatydy)

  1. Mitoza – właściwa kariokineza której towarzyszy cytokineza

  1. profaza – pojawiają się w wyniku kondensacji chromatyny, chromosomy. Każdy chromosom składa się z dwóch jednakowych chromatyd. Jąderko zaczyna się rozpraszać, pęka otoczka jądrowa (stadium kontrakcji), chromosomy gromadzą się w środkowej części komórki
  2. metafaza – uporządkowanie ułożenia chromosomów, przyczepione do przewężeń pierwotnych chromosomów mikrotubule wrzeciona podziałowego przesuwają je i tworzą płytkę metafazalną; alkaloidy (np. kolchicyna zaburzają polimeryzację tubuliny i doprowadzają do endomitotycznej poliploidyzacji)
  3. anafaza – zaczyna się w momencie pęknięcia ostatniego centromeru – ciągnięte za centromery pierwotne chromosomy potomne popychają przed sobą organela komórkowe
  4. telofaza – towarzyszy jej cytokineza – dokoła dwóch grup chromosomów odtwarzane są otoczki jądrowe; chromosomy ulegają despiralizacji do chromatyny; wokół organizatorów jąderkotwórczych powstają jąderka; dochodzi do cytokinezy (często rozpoczyna się już pod koniec anafazy)

Mejoza

  1. składa się z dwóch cykli podziałowych, pomiędzy którymi nie ma replikacji DNA
  2. zachodzi w organach rozrodczych
  3. z jednego jądra pierwotnego powstają cztery jądra potomne
  4. redukuje o połowę liczbę chromosomów
  5. umożliwia utrzymanie stałej i charakterystycznej dla danego gatunku liczby chromosomów
  6. jest źródłem zmienności genetycznej organizmów (niezależna segregacja chromosomów oraz wymiana odcinków chromatyd w procesie crossing-over)

Wyróżniamy trzy typy mejozy:
  • przedzapłodnieniowa – pregamiczna – zachodzi u diplontów (zwierzęta, rośliny wyższe, niektóre glony)
  • pozapłodnieniowa – postgamiczna – zachodzi u haplontów (niższe glony, grzyby, część pierwotniaków)
  • pośrednia – zachodzi w sporoficie (diploidalnym) roślin zarodnikowych w czasie powstawania zarodników, z których wyrasta haploidalny gametofit

  1. A)Interfaza
  2. okres G1 – zaczyna się po telofazie poprzedniego podziału mitotycznego – identyczny z okresem G1 mitozy
  3. okres S – replikacja DNA, synteza histonów; niereplikowane zostają odcinki DNA bogate w pary G-C; tworzenie tubuliny; mejotyczny S jest trzykrotnie dłuższy od mitotycznego i poprzedza bezpośrednio samą kariokinezę

  1. Mejoza – wyróżniamy dwa cykle podziałowe, każdy złożony z czterech faz

I – cykl podziałowy – heterotypowy – redukcja chromosomów z 2n do n i ilości DNA z 4c do 2c; następuje tu proces crossing-over
  1. profaza I
  2. leptoten – pojawienie się cienkich, gładkich i splątanych nici chromosomów (kondensacja domen i obudowanie ich białkami szkieletowymi
  3. zygoten – koniugacja chromosomów homologicznych (boczne pętle niecałkowicie zreplikowanych odcinków z-DNA); ułożona równolegle para tworzy biwalent; synteza enzymu endonukleazy
  4. pachyten – kondensacja chromosomów w biwalentach; zachodzi crossing-over – powstają chiazmy
  5. diploten – oddzielenie chromosomów homologicznych; jedynymi ptk. Kontaktu zostają chiazmy
  6. diakineza – przesuwanie chiazm wzdłuż biwalentów ku ich końcom; skręcanie i grubienie chromosomów; stadium kontrakcji
  7. metafaza I – włókna wrzeciona kariokinetycznego doprowadzają do rozerwania biwalentów – pęknięcie chiazm
  8. anafaza I – odciąganie chromosomów homologicznych do przeciwległych biegunów komórki
  9. telofaza I – odtwarzanie otoczki jądrowej

II – cykl podziałowy – homotypowy
  1. profaza II – tworzenie włókien wrzeciona kariokinetycznego, zanikanie otoczki jądrowej i jąderek
  2. metafaza II – rozrywanie centromerów przez włókna wrzeciona kariokinetycznego
  3. anafaza – do przeciwległych biegunów wędrują chromosomy potomne – rozpoczęcie cytokinezy
  4. telofaza II – odtwarzanie otoczki jądrowej, jąderek, despiralizacja chromosomów

Amitoza

Bezpośredni podział jądra komórkowego.
Występuje w jądrach poliploidalnych (makronukleus u orzęsków); starych komórkach lub zmutowanych

Komentarz/uwagi/znalezione błędy: MegaStats
Odsłony:
558411 razy
Ocena:
4.24/10
Głosy:
574
Oceń:
Szukaj - Prace - Top 10 - Dodaj pracę - Cz@t
Home | Śmieszne sms | Reklama | Napisz do nas
© Copyright by Mumin Designer 2000-2007